आरोग्य, औषध
प्रतिकार करणारे संप्रेरक: कृतीची पद्धत, प्रजाती
आपल्या शरीराच्या संप्रेरक नियमनांचा अभ्यास हा विज्ञान-एंडोक्रिनोलॉजीमध्ये गुंतलेला आहे. याव्यतिरिक्त, सर्व जैविक संयुगे च्या कार्यपद्धती या यंत्रणा ज्यात जैविक रसायन म्हणून अशा क्षेत्रात कार्यरत आहे. हे दोन्ही शास्त्र अत्यंत महत्वाचे आहेत कारण सामान्य कार्यासाठी हार्मोन आवश्यक असणार्या अनेक भिन्न प्रभावांचा वापर करतात. हे पदार्थ शरीरातील सर्व प्रकारच्या चयापचय कारणासाठी जबाबदार असतात (कार्बोहायड्रेट, प्रथिने, चरबी). धन्यवाद, जीवन टिकवून ठेवण्यासाठी आवश्यक उपयुक्त पदार्थांच्या ऊर्जेचे वितरण होते. सर्वात महत्वाचे हार्मोन्स म्हणजे इंसुलिन. म्हणून ओळखले जाते, त्याच्या कमतरता सह, कार्बोहायड्रेट चयापचय उल्लंघन आणि मधुमेह मेलेतस विकास आहे. याच्या व्यतिरीक्त, कमी महत्वाचे नाही, हे अंतरिक संप्रेरके आहेत. ते चयापचय सुनिश्चित करण्यासाठी देखील आवश्यक असतात. याव्यतिरिक्त, या जैविक संयुगे प्रत्येक त्याच्या कार्य पूर्तता.
काउंटरिन्सुलल हार्मोन - हे काय आहे?
आपल्याला माहिती आहे म्हणून, ग्लुकोजच्या पातळीवर लक्ष ठेवण्यासाठी एक हार्मोन इंसुलिनची आवश्यकता आहे. जर ते छोट्या प्रमाणामध्ये सोडले किंवा रिसेप्टर्सने पाहिले नाही तर मग एखाद्या व्यक्तीने मधुमेह विकसित केला आहे. तसेच, आपल्याला माहित असणे आवश्यक आहे की धोका हा धोकादायक नसून केवळ या जैविक द्रव्यपेक्षा अधिक आहे. शरीरात ते निष्क्रिय करण्यासाठी, एक प्रतिवादात्मक संप्रेरक आहे, आणि एक नाही, परंतु अनेक. कार्बोहायड्रेट चयापचयवर त्यांच्या सर्वांचे वेगवेगळे परिणाम आहेत. तथापि, त्यातील प्रत्येकाने रक्तातील इन्सुलिनच्या एकाग्रतामध्ये कमी होते. यापैकी प्रत्येक हार्मोन शरीराच्या "शरीरात" तयार होतो. या जैविक पदार्थांचे उत्पादन करण्याच्या ठिकाणांमध्ये स्वादुपिंड आणि थायरॉईड ग्रंथी, अधिवृक्क ग्रंथी, मेंदू आणि टेस्टे यांचा समावेश आहे.
उद्देश
Contransulant संप्रेरक शरीरात कर्बोदक चयापचय प्रदान करणे आवश्यक आहे की एक पदार्थ आहे. त्याची क्रिया म्हणजे ग्लुकोजच्या सामान्य पातळीची देखरेख ठेवणे. याव्यतिरिक्त, प्रत्येक काउंटरिनसुलंट हार्मोन त्याच्या स्वतःच्या कार्यासाठी जबाबदार असतो, चयापचयशी संबंधित नाही. रक्तातील ग्लुकोजच्या सामान्य पातळीची स्थिती 3.3 ते 5.5 mmol असते. जर इन्सूलिन जबाबदार असेल तर साखर एकाग्रता वाढत नसेल, तर त्याचे सूचक हे या निर्देशकाचे कमी प्रमाण राखण्यासाठी आवश्यक आहे. रक्तात ग्लुकोज कमी झाल्यामुळे, शरीरासाठी धोकादायक स्थिती - हायपोग्लायसेमिया ताकदीत घट, रक्तदाब घटणे, टायकार्डिआ आणि कंपनामुळे हे लक्षण आहे. जर एखाद्या व्यक्तीने वेळेत मदत केली नाही तर हायगोग्लायसीमियामुळे कोमा होऊ शकते . हे टाळण्यासाठी, इन्सूलिनची क्रिया सुधारण्यासाठी हार्मोन्स आवश्यक आहेत. शरीरातील अशा अनेक पदार्थ आहेत.
जाती
अनिवार्य संप्रेरक हे जैविक पदार्थ आहेत जे विविध अंतःस्रावी ग्रंथींनी सोडले जातात . त्याच्या स्वत: च्या फंक्शन व्यतिरिक्त, या संयुगे प्रत्येक कार्बोहायड्रेट चयापचय नियमन करण्यास सक्षम आहे. असे असले तरी, सर्वसाधारणपणे ग्लिसियामियाची पातळी राखण्यासाठी या सर्व पदार्थांची क्रिया करणे आवश्यक आहे. इंसुलिन विरोधी असलेल्या जैविक संयुगे खालील गटांमध्ये विभागले जातात:
- थायरॉईड ग्रंथीचा संप्रेरके त्यात थायरॉक्सीनचा समावेश आहे.
- मूत्रपिंडाजवळील ग्रंथी च्या cortical आणि medullar स्तर द्वारे secreted असलेल्या पदार्थ. या गटाचे प्रतिनिधी कॉर्टेरोल आहेत आणि एड्रेनालाईन आहेत.
- ग्रोथ हार्मोन हे पिट्यूटरी ग्रंथीमध्ये विलीन झाले आहे.
- स्वादुपिंड च्या अंतःस्रावी भागामध्ये संक्रमित संप्रेरक संप्रेरक हे जैविक संयुग ग्लूकागॉन आहे.
- टेस्टोस्टेरोन हे अधिवृक्क ग्रंथीतील कॉर्टिकल पदार्थ आणि नर सेक्स ग्रंथी मध्ये दोन्ही तयार केले आहे - अंडकोष.
या प्रत्येक संप्रेरकांना अंतर्गत द्रवगृहातील "स्वतःच्या" ग्रंथीद्वारे गुप्त समजले जाते. असे असले तरी, ते सर्व मेंदूतील स्थित हायपोथेलमिक-पिट्यूटरी सिस्टीमद्वारे नियंत्रित केले जातात.
कंटनेरीअल हार्मोन्स: शरीरातील कारवाईची यंत्रणा
सर्व इंसुलिन विरोधी कार्बोहायड्रेट च्या चयापचय परिणाम की असूनही, त्यांच्या क्रिया यंत्रणा वेगळी आहे. रक्तातील ग्लुकोजच्या पातळीवर तात्काळ प्रभाव म्हणजे ग्लूकागॉन. हा हार्मोन सतत स्वादुपिंडांच्या पेशीद्वारे तयार होतो. तथापि, रक्तातील साखर प्रमाण कमी झाल्यास, या पदार्थाचे स्त्राव वाढविले जाते. त्याच्या कृतीची यंत्रणा ही यकृताच्या पेशींना प्रभावित करते. ग्लुकोजच्या रिझर्वच्या या भागामुळे सोडले जाते आणि रक्तप्रवाहात प्रवेश करते. दुस-या काउंटरिन्सुलंट होर्मोन, एड्रेनालाईनच्या विकासामध्ये अशा प्रकारची कार्यपद्धती दिसून येते. अधिवृक्क ग्रंथीच्या कॉर्टेकल पदार्थात ग्लुकोकॉर्टीकोयड वाटली जातात. रक्तातील साखरेच्या अभावामुळे हे संप्रेरक सेल्युलर पातळीवर त्याचे संश्लेषण करण्यासाठी योगदान देतात, म्हणजेच अमिनो ऍसिडस्मधून ग्लुकोज तयार होण्यास कारणीभूत होतो. थायरॉईड संप्रेरक एपिनेफ्रिनच्या प्रभावाचा प्रभाव वाढवितो. Somatotropin मुळे बहुतेक वेळा बालपणामध्ये (वाढीदरम्यान) मोठ्या संख्येनेच एक विरोधी परिणाम होतो.
स्वादुपिंडीय संप्रेरकांचा संवाद
स्वादुपिंड हे अंत: स्त्राव प्रणालीचे मुख्य अंग आहे जे कर्बोदकांमधे चयापचय प्रभावित करते. तो एक अंत: स्त्राव आणि गुप्त कार्य दोन्ही करते. स्वादुपिंडचा कृत्रिम अवयव म्हणजे स्नायूंचा भाग पूंछ होय. यात लॅंगेरहन्सचे आइलेट्स अशी संरचना आहे. या संरचनात्मक क्षेत्रांतील पेशी अनेक प्रकारचे हार्मोन्सच्या स्त्रावसाठी जबाबदार असतात. आयलेट्सचा काही भाग इंसुलिनला लपवून ठेवा. इतर पेशी "ग्लूकागॉन" नावाचा हार्मोन तयार करतात एखाद्या पदार्थाच्या रक्तामध्ये निर्मिती आणि रीलिझवर ग्लुकोजच्या पातळीवर परिणाम होतो. साखर एक उच्च एकाग्रता मधुमेहावरील रामबाण उपाय उत्पादन एक सिग्नल आहे. साधारणपणे, हा हार्मोन तो वाढू देत नाही तर, योग्य स्तरावर ग्लुकोजच्या पातळी कायम ठेवतो. इंसुलिन विरोधी हे ग्लूकागॉन आहे, जे त्याउलट रक्तातील साखर मुक्त करण्यासाठी जबाबदार आहे. स्वादुपिंडीय संप्रेरकाचे सुसंवादी कार्य शरीरात सामान्य कार्बोहायड्रेट चयापचय सुनिश्चित करते. जर तिच्या मोकळ्या मनाचा कार्य काही कारणास्तव तुटलेला असेल तर अंत: स्त्राव प्रणालीतील इतर अवयव मदतीसाठी येतात.
मूत्रपिंडाजवळील संप्रेरकांची उत्पादने
मूत्रसंस्थेतील प्राणवायूशी संयोग होऊन तयार झालेले निरोधक ग्रंथी मध्ये सक्रियपणे उत्पादित आहेत. या अवयवांना दोन स्तर आहेत. त्यांच्यापैकी प्रत्येक हार्मोन तयार होतात. मूत्रसंस्थांच्या शरीरातून बाहेर पडणारे सांधे च्या कॉर्टेक्स मध्ये, glucocorticoids आणि एण्ड्रोजन एक विरोधी परिणाम आहे. शुगर्सच्या पातळीत दोन प्रकारे वाढ झाली आहे. या गटाचे प्रतिनिधी हार्मोन कॉर्टिसॉल आहे. अमीनो असिड्समध्ये ग्लुकोज मध्ये रुपांतर करण्यासाठी आवश्यक असणार्या एन्झाईम्सची संख्या वाढण्यास मदत होते. कॉर्टिसॉलचा पुढील परिणाम म्हणजे स्नायूंच्या ऊतींचे शुगर्ससाठी "बांधकाम साहित्य" आउटपुट करण्याची क्षमता. अशाप्रकारे हा हार्मोन gluconeonegease ची प्रक्रिया गतिमान करतो. कॉर्टिसॉल व्यतिरिक्त, कॉर्टिकल पदार्थ एन्ड्रोजनचे उत्पादन करतात. हे हार्मोन्स स्टिरॉइड पदार्थांशी संबंधित आहेत. त्यांचे मुख्य कार्य माध्यमिक लैंगिक वैशिष्ट्यांची निर्मिती आहे. याव्यतिरिक्त, ते प्रथिने आणि कर्बोदकांमधे बदल घडवून आणतात. अधिवृक्क मेरुंगा मूत्रपिंडाचा दाह मध्ये संश्लेषित आहे जेव्हा ते रक्तामध्ये सोडले जाते तेव्हा ग्लुकोजच्या वाढीचे प्रमाण वाढते.
अॅड्रिनॅलीन: कार्बोहायड्रेट चयापचय वर प्रभाव
हार्मोन एड्रेनालाईन डॉक्टरांनाच ओळखले जाते. बर्याच लोकांना हे माहित आहे की हे पदार्थ रक्तामध्ये बरेच तणाव किंवा भीतीसह फेकले जातात. खरंच, एड्रेनालाईन हा सहसा भयशी संबंधित आहे. या हार्मोनच्या रीलिजनवर ठराविक प्रतिक्रिया म्हणजे मोटर क्रियाकलाप, हृदयाची लांबी वाढणे, विरहित विद्यार्थ्यांची संख्या तसेच हे पदार्थ प्रयोगशाळेत एकत्रित केले जाते आणि औषध वापरले जाते. कार्डियाक ऍक्टिव्हेशनच्या व्यतिरीक्त, कॅरॅबॉइड्रेट मेटाबोलिझममुळे एड्रेनालाईनचा परिणाम होतो, म्हणजेच त्याच्यामध्ये दंडात्मक परिणाम होतो. त्याच्या ऑपरेशनची यंत्रणा खालील प्रकारे चालते:
- ग्लूकोनोजेनेसिसचा त्वरण वाढतो.
- कंटाळयाच्या पेशीजालामध्ये ग्लायकोोजेन विघटित होण्यावर परिणाम होतो. एड्रेनालाईनची ही क्रिया अधिक स्पष्ट आहे.
भावनिक विश्रांतीची परिस्थिती मध्ये हार्मोन रक्तातील ग्लुकोजच्या प्रमाण वाढीस कारणीभूत ठरत नाही हे लक्षात घेण्यासारखे आहे. तसेच, त्याच्या रक्तामध्ये हायपरग्लेसेमियासह वाढ होत नाही. यामध्ये, कारवाईची यंत्रणा ग्लूकागानपेक्षा वेगळी आहे. रक्तामध्ये प्रवेश करण्यासाठी एपिनेफ्रिनचा सिग्नल भावनिक उत्तेजना, तणाव.
टेस्टोस्टेरॉन: शरीरातील कार्य
टेस्टोस्टेरॉन हे हार्मोन प्रतिरक्षी आहे, जे नर सेक्स ग्रंथीद्वारे तयार केले जाते. तसेच, या जैविक स्टिरॉइडची थोडीशी मात्रा अधिवृक्क ग्रंथीच्या कॉर्टिकल पदार्थात एकत्रित केली जाते. वृषणात तयार होणारे लैंगिक वैशिष्ट्यांचे वाढ करणारे संप्रेरक मुख्य कार्य खालील प्रभाव आहेत: स्नायू वस्तुमान मध्ये वाढ, हाड वाढ, शुक्राणूंची सक्रिय आणि एरिथ्रॉपीज. याव्यतिरिक्त, संप्रेरक शरीरात सर्व चयापचय प्रक्रिया वाढते, कार्बोहायड्रेट समावेश. शास्त्रज्ञांनी दिलेल्या आकडेवारीनुसार, ज्या लोकांना त्यांच्या रक्तातील टेस्टोस्टेरॉनची उच्च सामग्री आहे त्यांना मधुमेह आणि लठ्ठपणा कमी संवेदनाक्षम आहेत.
यातील कोणता हार्मोन मजबूत आहे?
निःसंशयितपणे प्रश्न उत्तर करणे अशक्य आहे, सर्वात शक्तिशाली काउंटरिन्सुलंट हार्मोन काय आहे. या सर्व जैविक पदार्थ रक्तात ग्लुकोजच्या वाढीस प्रभावित करतात आणि कार्बोहायड्रेट्सचे चयापचय वाढतात. या प्रत्येक हार्मोनची क्रिया इंसुलिनच्या प्रभावाच्या अगदी उलट आहे. तरीसुद्धा, जे पदार्थ जास्त प्रमाणात शत्रू आहेत, ते एक संयुगांच्या एकाग्रतेवर अवलंबून असते. सामान्य स्थितीत, सर्वात शक्तिशाली हार्मोनला ग्लूकाकोन असेही म्हटले जाऊ शकते. थायरॉईड ग्रंथीचे बळकटीकरण करून, हे पदार्थ थायरॉक्सीन होते, अधिवृक्क ट्यूमरसह - कॉर्टिसॉल किंवा एड्रेनालाईन
Similar articles
Trending Now